Eskişehir Yabancılar Avukatı & İkamet Deport Davaları

Eskişehir Yabancılar Avukatı: Hangi İşlem ve Davalar?

Türkiye’de bulunan yabancıların giriş, kalış ve çıkış işlemleri ağırlıklı olarak 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu (YUKK) ile düzenlenir. Üniversiteleri ve sanayisi nedeniyle öğrenci, çalışan ve aileleriyle yaşayan çok sayıda yabancıyı barındıran Eskişehir’de bu işlemler İl Göç İdaresi Müdürlüğü ve valilik tarafından yürütülür. Eskişehir yabancılar avukatı sayfası olarak burada ikamet izni, sınır dışı etme, idari gözetim, giriş yasakları ve vatandaşlık süreçlerini genel hatlarıyla açıklıyoruz.

• İkamet izni başvurusu, uzatılması, ret ve iptal kararlarına karşı dava
• Sınır dışı etme (deport) kararlarına karşı iptal davası
• Geri gönderme merkezinde idari gözetime itiraz
• Giriş yasağı ve tahdit kodlarının kaldırılması talepleri
• Türk vatandaşlığı başvuruları ve ret kararlarına karşı dava

İkamet İzni Türleri ve Başvuru Süreci

Vize veya vize muafiyetiyle tanınan süreden daha uzun kalmak isteyen yabancının ikamet izni alması gerekir. Kanunda sayılan başlıca ikamet izni türleri şunlardır: kısa dönem, aile, öğrenci, uzun dönem, insani ikamet izni ile insan ticareti mağduru ikamet izni. Her türün şartları farklıdır; örneğin aile ikamet izninde aile bağının belgelenmesi, öğrenci ikamet izninde ise öğrenim durumunun sürmesi aranır.

1. Çevrim içi başvuru: Başvuru Göç İdaresi Başkanlığının elektronik ikamet sistemi üzerinden yapılır ve randevu alınır.
2. Belgelerin sunulması: Randevu günü İl Göç İdaresi Müdürlüğüne belgeler teslim edilir.
3. Değerlendirme ve kart: Başvuru olumlu sonuçlanırsa ikamet izni kartı adrese gönderilir.
4. Uzatma: Uzatma başvurusu, mevcut iznin süresi dolmadan yapılmalıdır; süresi geçtikten sonra yapılan başvurular ciddi sonuçlar doğurabilir.

Başvurunun reddi veya mevcut iznin iptali halinde karar yabancıya tebliğ edilir. Bu karara karşı tebliğ tarihinden itibaren genel dava açma süresi içinde, yani altmış gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Ret kararıyla birlikte ülkeyi terk için verilen süreye de dikkat edilmelidir.

Sınır Dışı Etme Kararına İtiraz

Sınır dışı etme kararı valilik tarafından verilir. Kanun; terör veya suç örgütüyle ilişki, kamu düzeni veya kamu güvenliği bakımından tehdit oluşturma, ikamet izninin iptali, vize veya ikamet süresinin ihlali, çalışma izni olmadan çalışma ve sahte belge kullanma gibi sınır dışı etme nedenlerini tek tek sayar. Karar, gerekçesiyle birlikte yabancıya veya avukatına tebliğ edilir ve karara karşı başvuru hakkı ile süresi bildirilir.

• Dava süresi: Sınır dışı etme kararına karşı, kararın tebliğinden itibaren yedi gün içinde idare mahkemesinde dava açılabilir. Bu süre genel idari dava süresinden çok daha kısadır.
• Karar süresi: Mahkeme davayı on beş gün içinde sonuçlandırır ve verilen karar kesindir.
• Dava süresince koruma: Kural olarak dava açma süresi içinde ve dava açılmışsa dava sonuçlanıncaya kadar yabancı sınır dışı edilmez. Ancak terör örgütüyle ilişki veya kamu güvenliği gibi kanunda belirtilen bazı nedenlerle verilen kararlarda bu koruma uygulanmaz.

Kanun ayrıca bazı kişiler hakkında, sınır dışı etme nedeni bulunsa bile karar alınamayacağını düzenler: gönderilecekleri ülkede ölüm cezasına, işkenceye veya insanlık dışı muameleye maruz kalacağına dair ciddi emare bulunanlar; ciddi sağlık sorunu, yaş veya hamilelik nedeniyle seyahat edemeyenler; tedavisi süren ve gönderilecekleri ülkede tedavi imkânı bulunmayanlar ile insan ticareti ve ciddi şiddet mağdurları bunlardandır. Bu durumların belgelerle ortaya konması davanın temelini oluşturur.

İdari Gözetim ve Geri Gönderme Merkezi

Hakkında sınır dışı etme kararı verilen yabancı; kaçma ve kaybolma riski bulunması, giriş veya çıkış kurallarını ihlal etmesi, sahte belge kullanması, kendisine verilen sürede ülkeden ayrılmaması ya da kamu düzeni ve güvenliği bakımından tehdit oluşturması gibi hallerde valilik kararıyla idari gözetim altına alınabilir ve geri gönderme merkezine yerleştirilir.

• Süre: İdari gözetim kural olarak altı ayı geçemez; yabancının iş birliği yapmaması veya ülkesine ilişkin doğru bilgi vermemesi halinde en fazla altı ay daha uzatılabilir. Devamının gerekli olup olmadığı idare tarafından her ay düzenli olarak değerlendirilir.
• İtiraz: İdari gözetim altındaki kişi, yasal temsilcisi veya avukatı sulh ceza hakimliğine başvurabilir. Başvuru gözetimi durdurmaz; hakim beş gün içinde karar verir ve bu karar kesindir. Şartların değiştiği iddiasıyla yeniden başvuru yapılabilir.
• Alternatif yükümlülükler: Kanun, idari gözetim yerine belirli bir adreste ikamet etme, düzenli bildirimde bulunma, elektronik izleme veya teminat gibi alternatif yükümlülüklere de imkân tanır.
• Görüşme hakkı: Geri gönderme merkezindeki yabancı, avukatı, noter ve yasal temsilcisiyle görüşebilir.

Giriş Yasağı ve Tahdit Kodları

Uygulamada “tahdit kodu” olarak bilinen kayıtlar, yabancının Türkiye’ye girişini, vize veya ikamet işlemlerini etkileyen idari kayıtlardır. Bu kodlar sınır dışı edilme, vize veya ikamet süresinin ihlali, idari para cezalarının ödenmemesi ya da kamu düzeni ve güvenliğine ilişkin değerlendirmeler gibi farklı nedenlerle işlenir. Yabancı çoğu zaman bu kaydı bir vize başvurusu reddedildiğinde ya da havalimanında girişine izin verilmediğinde öğrenir.

Giriş yasağının süresi kural olarak beş yılı geçemez; kamu düzeni veya kamu güvenliği bakımından ciddi tehdit bulunması halinde bu süre kanunda belirtilen ölçüde artırılabilir. Giriş yasağı ve tahdit kodu kararlarına karşı, işlemin tebliği veya öğrenilmesinden itibaren altmış gün içinde idare mahkemesinde iptal davası açılabilir. Dava açmadan önce kodun türünü ve dayanağını öğrenmek için idareye başvurulması genellikle ilk adımdır. İdare, istisnai durumlarda giriş yasağı bulunan yabancının ülkeye girmesine izin verebilir veya yasağı kaldırabilir.

Türk Vatandaşlığı Başvuruları

5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu’na göre yabancılar; Türkiye’de kesintisiz beş yıl ikamet ve diğer şartları taşıyarak genel yolla, bir Türk vatandaşıyla en az üç yıldır evli olup evlilik birliği devam ederek evlilik yoluyla veya yatırım gibi nedenlerle istisnai yolla vatandaşlık kazanabilir. İstisnai yoldaki yatırım tutarları dönem dönem değiştirildiğinden güncel düzenlemenin ayrıca kontrol edilmesi gerekir.

Kanundaki şartları taşımak vatandaşlığı kendiliğinden kazandırmaz; İçişleri Bakanlığının bu konuda geniş bir takdir yetkisi vardır. Başvurunun reddi halinde ret kararına karşı idare mahkemesinde dava açılabilir; mahkeme, takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun kullanılıp kullanılmadığını denetler.

Gerekli Belgeler, Süreler ve Masraflar

• Pasaport, vize ve giriş-çıkış bilgileri
• İkamet izni kartı, başvuru formu ve randevu belgeleri
• Tebliğ edilen karar ve tebliğ tarihini gösteren belge
• Kira sözleşmesi, sağlık sigortası, öğrenci belgesi veya çalışma izni
• Evlilik ve doğum belgeleri (yabancı belgeler için apostil ve yeminli tercüme)

Yabancı bir müvekkil, pasaportuyla noterde vekaletname verebilir; Türkçe bilmiyorsa işlem yeminli tercüman eşliğinde yapılır. Geri gönderme merkezinde bulunan kişi için vekaletname düzenlenmesi ayrıca planlama gerektirir. Dava açılırken harç ve posta giderleri yatırılır; tercüme ve noter masrafları da ayrıca söz konusu olur. Harç tutarları her yıl yeniden belirlenir. Avukatlık ücreti yazılı sözleşmeyle kararlaştırılır ve Türkiye Barolar Birliği asgari ücret tarifesinin altında olamaz; ödeme gücü bulunmayanlar baronun adli yardım bürosuna başvurabilir.

Süreler bakımından özetle: sınır dışı etme kararına karşı yedi gün içinde idare mahkemesine; idari gözetime karşı herhangi bir zamanda sulh ceza hakimliğine; ikamet, vatandaşlık ve giriş yasağı kararlarına karşı ise kural olarak altmış gün içinde idare mahkemesine başvurulur. Eskişehir’de verilen kararlar için davalar genellikle Eskişehir idare mahkemelerinde görülür; ancak kararı Ankara’daki merkez teşkilat vermişse yetkili mahkeme değişebilir.

Dikkat Edilecekler

• Size verilen belgeyi anlamadan imzalamayın; tercüman talep etme hakkınız vardır. Tebliğ tarihini mutlaka not edin.
• İkamet izninizin bitiş tarihini takip edin ve uzatma başvurusunu süre dolmadan yapın.
• Adres değişikliklerini kanunda belirtilen süre içinde bildirin; tebligatların ulaşmaması süreleri durdurmaz.
• Ülkeden çıkmadan önce varsa idari para cezalarını ödemek, ileride giriş yasağıyla karşılaşma riskini azaltır.

Sık Sorulan Sorular

Sınır dışı etme kararına itiraz süresini kaçırırsam ne olur?

Yedi günlük süre geçtikten sonra açılan dava süre aşımı nedeniyle reddedilir ve karar uygulanabilir hale gelir. Bu nedenle karar tebliğ edildiği anda harekete geçmek gerekir.

İkamet iznim reddedildi, ülkeden çıkmak zorunda mıyım?

Ret kararıyla birlikte ülkeyi terk için bir süre verilir. Bu süre içinde çıkılmaması, sınır dışı etme sürecinin başlamasına yol açabilir. Ret kararına karşı dava açılabilir; ancak dava açmak kendiliğinden kalış hakkı sağlamaz, bu nedenle yürütmenin durdurulması talebi de değerlendirilmelidir.

Hakkımda tahdit kodu olup olmadığını nasıl öğrenebilirim?

Göç İdaresi Başkanlığına veya il müdürlüğüne yazılı başvuru yapılabilir; yurt dışında bulunan kişiler bu başvuruyu Türkiye’deki bir avukat aracılığıyla da yapabilir. Kamu güvenliğine ilişkin bazı bilgiler gizli tutulabilir; bu bilgiler dava sırasında mahkemece incelenebilir.

Türk vatandaşıyla evlenmek kalış hakkı sağlar mı?

Evlilik tek başına kalış hakkı sağlamaz; yabancı eşin aile ikamet iznine başvurması gerekir. Evlilik yoluyla vatandaşlık için ise en az üç yıllık evlilik ve evlilik birliğinin fiilen devam etmesi gibi şartlar aranır.

Bu sayfa Av. Musab Tayyib Altınkaynak tarafından genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve somut olaylar için hukuki görüş yerine geçmez. Son güncelleme: Ekim 2026.